Nationaal Tegelmuseum (Museu Nacional do Azulejo)

De renovatie van het Nationaal Tegelmuseum en de heropeningsdatum

Het museum sloot op 1 november 2025 voor bouwwerkzaamheden in het kader van het PRR, het door de EU gefinancierde herstelplan van Portugal. De werken moeten de collectie beter beschermen en de toegankelijkheid en de voorzieningen voor bezoekers verbeteren.

Er is nog geen heropeningsdatum. Op 25 oktober 2026 stond er op de websites van het museum en van Museus e Monumentos de Portugal, het staatsagentschap dat erover gaat, geen datum. Bij de aankondiging van de sluiting liet het agentschap alleen weten dat het hoopte zo snel mogelijk weer open te gaan.

De werken kosten 4 miljoen euro. Ze omvatten de daken, gevels en ramen, en de restauratie van de kloostergang van koning Johan III, de kleine kloostergang, het restaurant en de wintertuin.

In april 2026 meldde de nieuwssite O Minho dat de werken aan het begin van de tweede jaarhelft klaar moesten zijn. Dat is de afronding van de bouw, geen heropeningsdatum.

Waar je tegels ziet terwijl het Nationaal Tegelmuseum dicht is

Het museum toont nog steeds tegels, in Belém. Open Azulejo, een tentoonstelling die het museum organiseert met Museus e Monumentos de Portugal en de Universiteit van Lissabon, maakt het Palácio da Calheta toegankelijk. Het gebouw is gewoonlijk niet voor het publiek toegankelijk, en de tegels zitten er nog op de muren waar ze zijn gelegd.

In het centrum is de museumwinkel open, in het Palácio Foz aan de Praça dos Restauradores.

Voor tegels in de open lucht klim je naar Senhora do Monte in Graça, het hoogste punt van het historische centrum. Een paneel van azulejos daar helpt je de belangrijkste monumenten in de stad te herkennen.

Het Grote Panorama in het Nationaal Tegelmuseum

Het Grote Panorama van Lissabon, gemaakt rond 1700, is een band van tegels van 114 centimeter hoog en bijna 23 meter lang.

Het toont de stad zoals die er vóór de aardbeving van 1755 uitzag, over 14 km rivieroever, van Algés, net ten westen van Belém, tot Xabregas, de wijk waar het museum staat. Je herkent het kasteel, São Vicente de Fora, het koninklijk paleis aan de rivier, het Hiëronymietenklooster en de Toren van Belém.

Aan het uiterste rechteruiteinde staat het klooster Madre de Deus zelf, in 1509 gesticht door koningin Leonor, weduwe van koning Johan II, en sinds 1965 het onderkomen van het tegelmuseum.

Het paneel kwam uit het paleis van de graven van Tentúgal aan de Rua de Santiago. Het wordt toegeschreven aan de barokschilder Gabriel del Barco, die in 1703 overleed. In 2014 ging een artikel in de Revista de História da Arte opnieuw na wie het maakte, met nieuwe documenten.

Meer uit de collectie van het Nationaal Tegelmuseum

Rond het panorama volgt de collectie de Portugese tegels vanaf de 15e eeuw, en het museum licht een paar stukken uit. Eén vertelt het verhaal van een hoedenmaker, António Joaquim Carneiro, in tegels van rond 1800; een ander is een Dansles uit ongeveer 1707 van de Nederlandse schilder Willem van der Kloet.

Er is ook een Luipaardjacht uit 1650–55, en een altaarstuk van Onze-Lieve-Vrouw van het Leven uit 1580, toegeschreven aan Marçal de Matos. De kerststal van het klooster is rond 1750 gemaakt door António Ferreira.

Vóór de werken had het museum ook een café, een restaurant, een winkel en een bibliotheek.

Tickets voor het Nationaal Tegelmuseum, nu en na de werken

Zolang het dicht is, valt er niets te kopen. Vóór de werken kostte het ticket € 10, en het museum staat nog op de lijst van de Lisboa Card met inbegrepen bezienswaardigheden. De voorwaarden na de heropening zijn niet bekendgemaakt.

Voorlopig levert het museum je met de Lisboa Card, vanaf € 31 voor 24 uur, niets op, dus tel het niet mee als je de card voor jouw reisdata afweegt.

Een ochtend in Belém met Open Azulejo

Het Palácio da Calheta ligt in Belém, dus Open Azulejo past bij een ochtend daar, op elke dag behalve maandag, want dan is de tentoonstelling dicht. Belém bereik je met de trein vanaf Cais do Sodré of met tram 15E vanaf de Praça da Figueira, en allebei zijn inbegrepen bij de Lisboa Card.